Eskişehir’deki orman yangınında 11 kişinin hayatını kaybetmesinin ardından, Türkiye İşçi Partisi (TİP) İstanbul Milletvekili Ahmet Şık, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle kapsamlı bir soru önergesi verdi. Önergede, yangında yaşamını yitiren altısı orman işçisi olmak üzere 11 kişinin ölümünün ardından, iş güvenliği, eğitim, donanım eksikliği ve personel istihdamı konularında 22 ayrı soru yöneltildi.
Şık’ın soru önergesi, yalnızca acı bir tabloyu değil, yıllardır süregelen yapısal ihmalleri ve devletin orman yangınlarıyla mücadeledeki hazırlıksızlığını da ortaya koydu.
“Eğitim aldılar mı, KKD’leri var mıydı?”
TİP’li Şık, Eskişehir’deki facianın ardından kamuoyunda gündeme gelen eğitim ve donanım eksikliklerini Meclis gündemine taşıdı. Bakan Yumaklı’dan şu sorulara yanıt vermesini istedi:
Hayatını kaybeden işçilerin yangınla mücadele ve iş güvenliği eğitimi alıp almadıkları tespit edilmiş midir?
Orman işçilerine verilen eğitimlerin içeriği, süresi ve sıklığı nedir?
Geçici işçilerin yangınla mücadeleye katılımında aranan nitelikler nelerdir?
Hayatını kaybedenlerin kaçı kişisel koruyucu donanım (KKD) kullanmaktaydı?
Bu donanımlar nasıl dağıtılmaktadır, yeterli midir?
“Geçici işçilerin güvenliği kimden sorulur?”
Önerge, geçici statüde çalışan işçilerin can güvenliğini korumaya dönük herhangi bir yapısal adım atılıp atılmadığını da sorguluyor. Şık, geçici işçilere yönelik iş güvenliği ve yaşam hakkını önceleyen bir politika değişikliği planlanıp planlanmadığını sordu.
“Yerel ekip neden yoktu, risk analizi yapıldı mı?”
TİP’li vekil, yangın bölgesinde neden önceden planlanmış, yerel ve hazır bir ekibin bulunmadığını, bölgeye neden çevre illerden personel getirildiğini de gündeme taşıdı. Şık ayrıca şu soruları yöneltti:
Müdahale sırasında hayatını kaybedenlerin alevler arasında kalan bir minibüste ya da mağarada mahsur kaldığı iddiaları hakkında yürütülen bir soruşturma var mıdır?
Olay yerinde eğitimli yerel yangın söndürme ekibi neden yoktu?
Bu bölgeye ilişkin meteorolojik erken uyarı sistemleri devrede miydi, ekipler zamanında bilgilendirildi mi?
KUT gibi gönüllü ekiplerle orman işçilerinin birlikte çalıştığı bölgede koordinasyon ve risk analizi yapılmış mıdır?
“Tecrübeliler emekli edildi, yerlerine deneyimsizler mi alındı?”
Soru önergesinde, son yıllarda tecrübeli işçilerin emekliliğe zorlandığı, yerlerine genç ve deneyimsiz işçilerin getirildiği iddialarına da yer verildi. Şık, bu durumun can kaybı riskini artırıp artırmadığını sordu ve eğitim, saha hazırlığı gibi kriterlerin dikkate alınıp alınmadığını öğrenmek istedi.
“Yeni riskli bölgeler için önlem alındı mı?”
İklim krizi nedeniyle yangın riski artan yeni bölgelerde alınan önlemleri de gündeme taşıyan Ahmet Şık, şu sorulara da yanıt aradı:
Son 10 yılda yangın riski artan iller hangileridir?
Bu bölgelerde yangınla mücadele kapasitesi (personel, ekipman, lojistik) nasıl değişmiştir?
Yeni yangın ekipleri kurulmuş mudur?
Eğitimli ve daimi ekip sayısı yeterli midir, artırılması planlanmakta mıdır?
“Sorumlular hesap vermeli”
Ahmet Şık’ın önergesi, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın hem kısa vadeli kriz yönetiminde hem de uzun vadeli kurumsal hazırlıkta sınıfta kaldığını ortaya koydu. Facianın ardından kamuoyunda “eğitimsiz işçiler, yetersiz donanım ve organizasyon eksikliği” yönünde yükselen eleştirilerin Meclis zeminine taşınması, olayın siyasi ve idari sorumlularının açığa çıkarılması yönünde önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
