Cezaevinde bulunan yazar ve çevirmenlere yapılan telif ödemelerinin “terör finansmanı” kapsamında değerlendirilerek yayınevi temsilcisine ev hapsi verilmesine yönelik tepkiler büyüyor. Türkiye Yayıncılar Birliği, üyesi Kor Kitap hakkında açılan soruşturmaya ilişkin yaptığı açıklamada, telif ödemelerinin yasal, meşru ve anayasal bir hak olduğunu vurguladı.
Birliğin açıklamasına göre, Kor Kitap’ın cezaevinde bulunan yazar, çevirmen ve editörler Tonguç Ok ile Necip Baysal’a, ürettikleri eserler karşılığında yaptığı telif ödemeleri gerekçe gösterilerek yayınevi temsilcisi hakkında soruşturma başlatıldı. Temsilcinin gözaltına alındığı, ardından ev hapsi kararı verildiği belirtildi.
“Telif ödemeleri yasal ve meşrudur”
Türkiye Yayıncılar Birliği, telif haklarının hem ulusal mevzuat hem de Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerle güvence altında olduğunu hatırlatarak, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’na dikkat çekti. Açıklamada, “Bir eserin mülkiyeti ve telif hakkı eser sahibine aittir. Eser sahibinin cezaevinde bulunması, emeğinin karşılığını alma hakkını ortadan kaldırmaz” denildi.
Telif ödemelerinin banka ve resmi kanallar üzerinden yapılmasının işlemlerin şeffaflığını gösterdiği belirtilirken, bu ödemelerin suç unsuru sayılmasının hukuki dayanağının bulunmadığı vurgulandı.
“Kantin harcamaları denetim altındadır”
Birlik açıklamasında, cezaevi kantinlerinden yapılan alışverişlerin idare tarafından denetlendiği hatırlatılarak, “Cezaevi yönetiminin kontrolü altındaki kantin harcamalarının ‘terör faaliyeti’ olarak sunulması hukuki belirlilik ilkesine aykırıdır” ifadeleri kullanıldı. Devletin kendi denetim mekanizması içindeki bir harcamanın suç olarak nitelendirilmesinin mantıksız olduğu kaydedildi.
“Cezaevinde de olsa telif hakkı vardır”
Açıklamada, Tonguç Ok ve Necip Baysal’ın cezaevi koşullarında üretmeye devam ettikleri belirtilerek, bu üretimin karşılığında telif almalarının evrensel hukuk, anayasal haklar ve yayıncılık etiği çerçevesinde meşru olduğu ifade edildi.
Ev hapsi kaldırılsın çağrısı
Türkiye Yayıncılar Birliği, yayınevi temsilcisine verilen ev hapsi kararının derhal kaldırılmasını talep ederek, yayıncılık faaliyetlerinin ve kitapların sistematik biçimde suç unsuru gibi gösterilmesine son verilmesi çağrısında bulundu. Birlik, sürecin takipçisi olacağını da duyurdu.
Kor Kitap: “Düşünceyi ve kültürü mahkûm edemezsiniz”
Öte yandan Kor Kitap Yayınları da yaptığı açıklamada, telif ödemelerinin kriminalize edilmesine tepki gösterdi. Yayınevi, cezaevinde bulunan yazar ve çevirmenlerin bu gelirle temel ihtiyaçlarını karşıladığını belirterek, “Cezaevlerinde üreten yazarların telif ödemeleri terör finansmanı değildir. Düşünceyi ve kültürü mahkûm etme girişimlerine izin vermeyeceğiz” ifadelerini kullandı.
Kor Kitap, hukuksuz olduğunu belirttiği ev hapsi kararının kaldırılması ve ifade özgürlüğü üzerindeki baskılara son verilmesi çağrısıyla okurları ve yayıncılık dünyasını dayanışmaya davet etti.
